OM-zitting: 10x vraag en antwoord

Een OM-zitting is een zitting bij het Openbaar Ministerie.

Sinds de inwerkingtreding van de Wet OM-afdoening in 2008 heeft het Openbaar Ministerie (OM) meer mogelijkheden om overtredingen en misdrijven zelf af te doen. Uw zaak wordt dan niet aan de rechter voorgelegd, maar door het OM zelf afgehandeld. Eigenlijk neemt het OM op deze manier de rol van rechter over.

De laatste jaren maakt het Openbaar Ministerie steeds vaker gebruik van de OM-zitting.

Het wordt tijd om eens na te gaan wat een dergelijke OM-zitting precies inhoudt en of het verstandig is om gehoor te geven aan een uitnodiging als u een oproep heeft gekregen.

1.

Wat is een OM-zitting?

Een OM-zitting is een eigenlijk een gesprek tussen u als verdachte en een medewerker van het Openbaar Ministerie. Dit kan een officier van justitie zijn maar ook een ondergeschikte, bijvoorbeeld een medewerker op het parket.

Het gesprek lijkt minder officieel dan een zitting bij de rechtbank. Er worden bijvoorbeeld geen toga’s gedragen. Dat betekent echter niet dit gesprek onbelangrijk is of geen gevolgen kan hebben. In sommige gevallen kunnen die zelfs groter zijn dan bij een ‘gewone’ zitting.

Het onderwerp van het gesprek is een strafbaar feit waarvan u verdachte bent. Meestal gaat dit om kleinere strafzaken en lichtere strafbare feiten, bijvoorbeeld diefstalmishandelingopenlijke geweldplegingbedreiging of belediging.

U kunt ook voor een OM-zitting uitgenodigd worden als u uw rijbewijs dreigt kwijt te raken, bijvoorbeeld als u met een te hoge snelheid hebt gereden.

Een andere term voor de OM-zitting is de officierszitting.

2.

Hoe gaat een OM-zitting in zijn werk?

Meestal begint de medewerker van het OM met de bespreking van het strafdossier. Er wordt uitgelegd waarom de officier van justitie vindt dat u schuldig bent en waarom er genoeg bewijs is.

U mag reageren op het standpunt van het Openbaar Ministerie. U kunt bijvoorbeeld uitleggen dat de verdenking niet klopt of dat getuigen onjuiste verklaringen hebben afgelegd. Ook uw advocaat mag hier opmerkingen over maken.

Daarnaast moeten uw persoonlijke omstandigheden worden besproken. Bijvoorbeeld hoe het zit met uw werk, school, inkomsten of andere omstandigheden. Hiermee kan rekening worden gehouden. Ook hierover mag uw advocaat opmerkingen maken.

Uiteindelijk zal de medewerker van het Openbaar Ministerie een voorstel doen. Dit kan een strafvoorstel zijn, bijvoorbeeld een werkstraf of een geldboete, maar ook een voorstel tot een (voorwaardelijk) sepot. U moet direct beslissen of u met het voorstel akkoord bent.

3.

Waarom gebruikt het Openbaar Ministerie OM-zittingen?

Er zijn verschillende redenen waarom het Openbaar Ministerie ervoor kiest een zaak via een OM-zitting af te doen.

  • In een aantal gevallen kan het zijn dat de officier van justitie u alleen stevig wil toespreken en nog een kans wil bieden.
  • In de meeste gevallen speelt de snelle afhandeling van een zaak een belangrijke rol.

Het komt helaas zeer regelmatig voor dat men kiest voor een OM-zitting omdat het bewijs erg mager is. Omdat er geen rechter naar de zaak kijkt, kunnen bewijsproblemen op die manier worden ontlopen.

Hulp van een strafrecht advocaat is in zo’n geval noodzakelijk.

4.

Wat zijn de verschillen tussen de TOM-zitting en de OTP-zitting?

Beide zijn OM-zittingen.

  • ‘TOM’ betekent Taakstrafzitting Openbaar Ministerie is bedoeld voor meerderjarigen;
  • ‘OTP’ betekent Oproep Ten Parkette en is bedoeld voor minderjarigen.

Beide soorten zittingen verlopen doorgaans hetzelfde. Er zijn enkele verschillen omdat het bij een OTP-zitting om een minderjarige gaat.

Bij de OTP-zitting:

  • worden de ouders of gezinsvoogd van de minderjarige ook uitgenodigd;
  • wordt een rapport uitgebracht door de Raad voor de Kinderbescherming over de minderjarige;
  • kan ook een leerstraf (met of in plaats van een werkstraf) worden voorgesteld;
  • kan ook jeugdreclasseringstoezicht voor 6 maanden worden opgelegd;
  • heeft de minderjarige meestal recht op geheel kosteloze rechtsbijstand van de advocaat van zijn keuze.

5.

Hoe word ik uitgenodigd voor een OTP-zitting of TOM-zitting?

In de meeste gevallen krijgt u een brief thuisgestuurd met een uitnodiging. Daarin staan al direct een datum en tijdstip genoemd voor de zitting en het adres waar u moet verschijnen.

Het dossier waaruit de verdenking zou moeten blijken zit niet bij deze brief. U heeft dus geen inzicht in de bewijsstukken. Wel staat er – als het goed is – in de brief dat u een advocaat kunt inschakelen. Ons advies is om vooraf altijd een (vrijblijvend) gesprek te voeren met een advocaat.

6.

Heb ik recht op (kosteloze) bijstand door een advocaat bij een OM-zitting?

Ja, u heeft recht op bijstand van een advocaat in deze procedure. Dat geldt zowel voor een TOM-zitting als een OTP-zitting. De advocaat kan u de gehele procedure begeleiden.

  • Als het gaat om een OTP-zitting heeft een minderjarige in principe altijd recht op kosteloze rechtsbijstand door een advocaat. Let er wel op dat dit een gespecialiseerd jeugdrechtadvocaat is.
  • Als het gaat om een TOM-zitting heeft u als meerderjarige in veel gevallen ook recht op kosteloze rechtsbijstand. Wel kan er in een aantal gevallen een eigen bijdrage worden opgelegd. Aan de hand van uw inkomen kunnen wij meestal snel bepalen of dat op u van toepassing is.

7.

Is het verstandig om een advocaat in te schakelen bij een OM-zitting?

Ja. Het is in alle gevallen verstandig om vooraf een advocaat te benaderen.

Een kosteloos en vrijblijvend gesprek is bij ons altijd mogelijk en verplicht u tot niets.

Een advocaat kan namens u het dossier opvragen, het dossier vooraf met u bespreken en bijvoorbeeld advies geven over de vraag of u een verklaring moet afleggen op de TOM-zitting. Dit kan van grote invloed zijn op het uiteindelijke voorstel dat u aangeboden krijgt.

Ook persoonlijke omstandigheden kunnen van tevoren met uw advocaat in kaart worden gebracht. Uw advocaat kan u bijvoorbeeld adviseren of er aanvullend bewijs moet worden ingebracht. Ook de persoonlijke omstandigheden kunnen van grote invloed zijn op het uiteindelijke voorstel wat u aangeboden krijgt.

Last but not least zal uw advocaat u bijstaan tijdens de OM-zitting zelf. Tijdens de zitting kunnen wij aan het Openbaar Ministerie uitleggen waarom er onvoldoende bewijs is en dat u een lagere straf moet krijgen.

Wij hebben de gewoonte om ook altijd even te vragen om een schorsing. De OM-zitting wordt dan onderbroken. Samen bespreken we dan het voorstel zodat we tot een goede beslissing komen.

8.

In mijn brief staat dat ik voor de OM-zitting naar de reclassering kan gaan. Is dat verstandig?

In veel gevallen kunt u voorafgaand aan de OM-zitting een gesprek hebben met de Reclassering. Zij kijken naar uw persoonlijke omstandigheden en brengen een advies uit aan de medewerker van het OM die de OM-zitting doet. Dit advies kan heel belangrijk zijn bij de bepaling van het strafvoorstel.

Het hangt sterk van de situatie af of het verstandig is om een gesprek met de Reclassering te hebben. Wij adviseren u dit vooraf met de advocaat te bespreken en de advocaat ook mee te nemen naar het gesprek bij de Reclassering. Daar kan uw advocaat ook de nodige opmerkingen maken.

9.

Moet ik akkoord gaan met het strafvoorstel?

Nee. Dat hoeft niet. U heeft de keuze om het voorstel te accepteren of te weigeren.

  • Als u het voorstel accepteert, moet u een handtekening zetten en het voorstel uitvoeren.
  • Als u het voorstel weigert, zal de officier van justitie de zaak waarschijnlijk voorleggen aan de rechter.

10.

Wat als ik het strafvoorstel accepteer maar toch niet uitvoer?

Als u akkoord gaat met het voorstel, bijvoorbeeld een werkstraf, moet u deze in principe ook uitvoeren. Op het moment dat u hieraan geen gehoor geeft, zal het Openbaar Ministerie de zaak alsnog voorleggen aan de rechter.

Daarbij kan het uiteraard in uw nadeel werken dat u aanvankelijk akkoord bent gegaan met het gedane voorstel. Ook in dat geval is het verstandig om eerst met een advocaat de strategie te bepalen.

Vrijblijvend advies

Heeft u vragen, suggesties of opmerkingen over de OM-zitting? Of heeft u een oproep gekregen? Neem dan contact op met een ervaren strafrecht advocaat van 3 Advocaten in Amersfoort. Wij zijn u graag van dienst.

Lees ook: